Вестник ToU
Педагогическая серия
search Найти
СОВРЕМЕННЫЕ IT-ИНСТРУМЕНТЫ В ОБУЧЕНИИ ОВПО: ВЫЗОВЫ И РЕШЕНИЯ
Аннотация
Статья посвящена исследованию применения современных IT-инструментов в образовательном процессе организаций высшего и послевузовского образования (ОВПО). Актуальность темы определяется стремительным развитием цифровых технологий, необходимостью траснформации высшего образования в условиях цифровой экономики и постпандемийной реальности, когда онлайн- и гибридные форматы обучения стали неотъемлемой частью образовательной практики. Проблематика включает недостаточный уровень цифровой компетентности преподавателей, ограничения технической инфраструктуры, снижение мотивации и качество взаимодействия студентов, а также вопросы обеспечения информационной безопасности и этического применения искусственного интеллекта. В работе анализируются основные вызовы внедрения IT-инструментов (платформ дистанционного обучения, система управления учебным процессом, ИИ-инструментов для персонализации и автоматизированной оценки) и предлагаются пути их преодоления: развитие IT-компетенций педагогического состава, совершенствование педагогического дизайна цифровых курсов и внедрение гибридных моделей обучения. Экспериментальная часть исследования проводилась на базе Торайгыров университета. В выборку вошли студенты межфакультетских специальностей. В рамках эксперимента были апробированы предложенные подходы в реальных учебных условиях: реализованы пилотные онлайн- и гибридные курсы с использованием современных цифровых платформ, проведён сравнительный анализ эффективности традиционных и IT-поддержанных методов обучения по показателям усвоения материала, академической успеваемости и уровня вовлеченности студентов. Оценка результатов осуществлялась на основе анкетирования участников, анализа метрик платформ и статистической обработки данных. Полученные результаты свидетельствуют о значительном повышении качества образовательного процесса при системном и методически обоснованном использовании современных IT-инструментов.
Автор
Э. М. Джусупова
Р. О. Озгамбаева
М. Б. Алпысбаева
Б. М. Мендалиев
П. С. Алиева
DOI
10.48081/BGQF1826
Ключевые слова
IT-инструменты в образовании
цифровизация высшего образовани
онлайн-обучение
гибридное обучение
системы управления обучением (LMS)
искусственный интеллект в образовании
педагогический дизайн
Год
2026
Номер
Выпуск 1
Посмотреть статью Посмотреть журнал
МЕТОДОЛОГИЧЕСКОЕ ОБОСНОВАНИЕ СОДЕРЖАНИЯ МУЗЫКАЛЬНОГО ОБРАЗОВАНИЯ СТУДЕНТОВ ВУЗА
Аннотация
В статье представлено комплексное методологическое обоснование содержания музыкального образования в высших учебных заведениях, разработанное на основе анализа современных требований к профессиональной подготовке музыкантов-исполнителей. Рассматриваются теоретические основы формирования образовательного контента, включающие культурологический, компетентностный и личностно-ориентированный подходы к организации учебного процесса. Автор анализирует современные требования к подготовке специалистов в области музыкального образования, определяет ключевые компоненты содержания обучения: музыкально-теоретический, исполнительский, методический и культурологический. Особое внимание уделяется интеграции традиционных и инновационных методов преподавания, направленных на развитие профессиональных компетенций будущих педагогов-музыкантов. В рамках исследования проведен педагогический эксперимент на базе НАО «Торайгыров университет», с участием студентов специальности «Исполнительское искусство». Экспериментальная работа включала три этапа: констатирующий, формирующий и контрольный. В эксперименте приняли участие 45 студентов, разделенных на контрольную и экспериментальную группы. Результаты эксперимента показали повышение уровня сформированности профессиональных компетенций студентов экспериментальной группы на 34 % по сравнению с контрольной группой. Статистический анализ данных подтвердил эффективность предложенной методологической модели содержания музыкального образования. Выводы исследования демонстрируют эффективность методологически обоснованного интегративного подхода к содержанию музыкального образования, обеспечивающего значимое повышение уровня сформированности профессиональных компетенций студентов музыкальных специальностей.
Автор
К. К. Мукашева
С. К. Антикеева
Т. Азамат
Г. М. Анишева
Т. Шайза
DOI
https://doi.org/10.48081/BGQF1851
Ключевые слова
музыкальное образование
методология
содержание образования
профессиональные компетенции
педагогический эксперимент
высшее образование
Год
2026
Номер
Выпуск 1
Посмотреть статью Посмотреть журнал
ЖОҒАРЫ БІЛІМ БЕРУ ЖҮЙЕСІНДЕГІ ОҚЫТУШЫ ТҰЛҒАСЫНЫҢ КӘСІБИ БЕЙНЕСІ
Аннотация
Бұл мақала жоғары білім беру жүйесіндегі оқытушы тұлғасының кәсіби бейнесін талдауға арналған. Білім беру үдерісі тек білім мен ақпаратты жеткізу ғана емес, сонымен қатар шәкірттердің тұлғалық және кәсіби дамуына терең әсер ететін күрделі және көпқырлы процесс болып табылады. Оқытушының басты міндеті тек пәндік білім беру ғана емес, сонымен бірге жас ұрпақтың рухани-адамгершілік құндылықтарын қалыптастыру, олардың әлемдік көзқарастарын кеңейту және ой-өрістерін дамытуды мақсат етеді. Мақалада оқытушының кәсіби қасиеттері мен шеберлігінің студенттердің тұлғалық және кәсіби дамуына әсері кеңінен қарастырылған. Оқытушының тұлғалық сапалары, оның қарым-қатынас дағдылары мен психологиялық жағдайлары білім беру үдерісіне тікелей ықпал етеді. Студенттермен сенімді, ашық, құрметті қарым-қатынас орнату, эмоционалдық тұрақтылық таныту оқытушының жұмысындағы негізгі аспектілер болып табылады. Сауалнамалар нәтижелері көрсеткендей, студенттер оқытушылардан тек кәсіби шеберлікті ғана емес, сондай-ақ эмоциялық тұрақтылықты, ашықтықты, қарым-қатынасты басқару дағдыларын да күтетіні анықталған. Бұл зерттеулер оқытушылардың тұлғалық және кәсіби даму деңгейін арттыру қажеттілігін айқындайды. Қорытындылай келе, оқытушылардың тұлғалық және кәсіби дамуында өзін-өзі белсендіру мен үздіксіз даму жолында болу маңызды екендігі ерекше атап өтіледі. Мұндай дамуды қолдау мен ынталандыру студенттердің тұлғалық өсуіне әсер етіп, білім беру үдерісінің тиімділігін арттыруға ықпал етеді. Осылайша, оқытушының кәсіби бейнесі мен жеке қасиеттері білім сапасын арттырудың негізі болып табылады.
Автор
ЖОҒАРЫ БІЛІМ БЕРУ ЖҮЙЕСІНДЕГІ ОҚЫТУШЫ ТҰЛҒАСЫНЫҢ КӘСІБИ БЕЙНЕСІ
DOI
https://doi.org/10.48081/BGQF1846
Ключевые слова
білім беру қызметі, білім беру субъектісі, оқытушы тұлғасы, тұлғалық-кәсіби қасиеттер, өзін-өзі тану, өзін-өзі дамыту
Год
2026
Номер
Выпуск 1
Посмотреть статью Посмотреть журнал
ПСИХОЛОГО-ПЕДАГОГИЧЕСКИЕ УСЛОВИЯ ФОРМИРОВАНИЯ КАРЬЕРНОЙ РЕЗИЛЬЕНТНОСТИ СТУДЕНТОВ ВУЗОВ В ЭПОХУ ЦИФРОВИЗАЦИИ ОБРАЗОВАНИЯ
Аннотация
Статья посвящена исследованию психолого-педагогических условий формирования карьерной резильентности студентов высших учебных заведений в условиях интенсивной цифровизации образования. Актуальность проблемы определяется трансформацией рынка труда под влиянием цифровых технологий, ростом неопределенности карьерных траекторий, частыми профессиональными изменениями и необходимостью развития у выпускников способности адаптироваться к карьерным кризисам, сохранять мотивацию и проактивно строить профессиональное развитие. В работе раскрывается сущность карьерной резильентности как интегративного личностного ресурса, включающего эмоциональную устойчивость, когнитивную гибкость, саморегуляцию и карьерную проактивность. Анализируется двойственная роль цифровизации образования: с одной стороны, она создает новые вызовы (цифровой стресс, снижение прямого социального взаимодействия, информационная перезагрузка), с другой стороны – предоставляет уникальные возможности (адаптивные обучающие платформы, виртуальные карьерные стимуляторы, онлайн-карьерное консультирование, инструменты самоанализа на базе ИИ). На основе теоретического анализа и обобщения современных исследований выделяются ключевые психолого-педагогические условия эффективного формирования карьерной резильентности: интеграция элементов карьерного ориентирования в цифровую образовательную среду, развитие рефлексивных практик с использованием цифровых инструментов, создание поддерживающей университетской культуры, ориентированной на устойчивость, а также целенаправленное формирование цифровой и эмоциональной компетентностей. Предложены практические рекомендации по проектированию образовательных программ и психолого-педагогического сопровождения студентов, способствующие развитию карьерной резильентности в цифровую эпоху. Выводы статьи подчеркивают, что системное создание указанных условий позволяет повысить адаптивный потенциал выпускников и их готовность к успешной профессиональной реализации в быстро меняющемся мире.
Автор
З. Ж. Шокубаева
А. П. Макашева
Б. Т. Кулжагарова
Н. С. Кожамкулова
А. Ж. Жакупова
DOI
https://doi.org/10.48081/BGQF1850
Ключевые слова
карьерная резильентность
психолого-педагогические условия
цифровизация образования
студенты вузов
цифровая трансформация
высшее образование
карьерное ориентирование
Год
2026
Номер
Выпуск 1
Посмотреть статью Посмотреть журнал
ШЕТЕЛДІК СТУДЕНТТЕРДІҢ ЗЕРТТЕУШІЛІК ӘЛЕУЕТІН ӨЗЕКТЕНДІРУДІҢ ТҰЛҒАЛЫҚ АЛҒЫШАРТТАРЫ
Аннотация
Мақалада жоғары білім беру жүйесінің жаһандануы жағдайында шетелдік студенттердің зерттеушілік әлеуетін өзектендіру мәселесі психологиялық-педагогикалық тұрғыдан қарастырылады. Зерттеудің мақсаты – шетелдік студенттердің зерттеушілік әлеуетін айқындайтын жеке-психологиялық компоненттерді анықтау, олардың құрылымдық өзара байланысын талдау және жоғары оқу орны жағдайында ғылыми-зерттеу іс-әрекетіне қатысуды ынталандыратын психологиялық-педагогикалық шарттарды ғылыми тұрғыдан негіздеу. Зерттеудің нысаны ретінде жоғары оқу орнына дейінгі дайындық бөлімінде білім алатын шетелдік студенттердің ғылыми-зерттеу іс-әрекетінің ерекшеліктері қарастырылады. Сондай-ақ, мақалада зерттеушілік әлеуетті көпқұрылымды тұлғалық феномен ретінде негіздеп, оның мотивациялық, танымдық, эмоциялық-еріктік, коммуникативтік және рефлексивтік компоненттері құрылымдық тұрғыдан сипатталады. Зерттеу барысында когнитивтік қабілеттердің даму деңгейі, ішкі оқу-зерттеу мотивациясы, креативті ойлау, өзін-өзі реттеу және коммуникативтік құзыреттер шетелдік студенттердің зерттеушілік әлеуетін қалыптастыратын жетекші тұлғалық детерминанттар ретінде айқындалды. Эмпирикалық зерттеу Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің жоғары оқу орнына дейінгі білім беру факультетінде білім алатын шетелдік студенттер арасында жүргізілді. Алынған нәтижелер зерттеушілік әлеуеттің қалыптасу деңгейі ішкі мотивацияның дамуымен, мәдени-білім беру ортасына бейімделу ерекшеліктерімен және тұлғалық-кәсіби өзін-өзі дамытуға бағытталған саналы ұмтылыспен тығыз байланысты екенін көрсетті. Зерттеу нәтижелері шетелдік студенттердің ғылыми-зерттеу іс-әрекетіне қатысуын арттыруға бағытталған психологиялық-педагогикалық қолдау жүйесін ғылыми негіздеуге мүмкіндік береді. Ұсынылған қорытындылар мен практикалық ұсыныстар шетелдік студенттердің зерттеушілік қызығушылығын дамытуға, шығармашылық әлеуетін ашуға және зерттеу мәдениетін қалыптастыруға бағытталған жоғары білім беру практикасы үшін теориялық және қолданбалы маңызға ие.
Автор
М.Б.Амирканов
А.М.Кудайбергенова
Ю.Гелишли
DOI
https://doi.org/10.48081/BGQF1882
Ключевые слова
шетелдік студент
зерттеу әлеуеті
тұлғалық алғышарттар
мотивация
бейімделу
зерттеу іс-әрекеті
педагогикалық қолдау
когнитивтік қабілеттер
Год
2026
Номер
Выпуск 1
Посмотреть статью Посмотреть журнал
ГЕОГРАФИЯ МҰҒАЛІМДЕРІН ДАЯРЛАУДА АЙМАҚТЫҚ ЗЕРТТЕУЛЕРДІ ДАМЫТУДАҒЫ ГАЖ-ДЫҢ РӨЛІ
Аннотация
Мақалада аймақтық зерттеулерді жүзеге асыруда және кәсіби дағдыларды дамытуда ГАЖ технологияларының рөлі, география мұғалімдерін жергілікті зерттеулерге үйретудегі ГАЖ-ды қолдану әдістері қарастырылған. ГАЖ және өлкетану элементтерін біріктіру негізінде болашақ географтардың кеңістіктік ойлау мен талдау дағдыларын дамыту, олардың өлкенің тарихы мен географиясы туралы білімдерін тереңдету бойынша тұжырымдамалар ұсынылып, ЖОО-да география мұғалімдеріне арналған оқу бағдарламаларында ГАЖ технологиялары мен өлкетану зерттеулерін қолданудың мүкіндіктері талқыланды. Соның ішінде «Геоақпараттық картография» пәнін меңгеру барысында білім алушылар өлке туралы теориялық білімді игеріп ғана қоймай, өлкенің жалпы ақпараттық моделін құрудың әдістемелік негіздері қарастырылды. Зерттеудің тәжірибелік бөлімінде С.Аманжолов атындағы Шығыс Қазақстан университетінің «География», «География-Тарих» білім беру бағдарламасының 3-4 курс білім алушыларымен жүргізілген эксперименттік жұмыс нәтижесі ұсынылып, «Геоақпараттық картография» пәнін оқу барысында білім алушылардың құрастырған өлкенің электрондық макеттері ұсынылды.
Автор
С.К.Айткожина
Н.Ж.Женсикбаева
Н.Мауленова
DOI
10.48081/BGQF1824
Ключевые слова
өлкетану
геоақпараттық жүйелер
геоақпараттық картография
аймақтық компонент
электрондық карталар
Год
2026
Номер
Выпуск 1
Посмотреть статью Посмотреть журнал
РАЗВИТИЕ КОГНИТИВНОГО МЫШЛЕНИЯ У ШКОЛЬНИКОВ ЧЕРЕЗ ОБУЧЕНИЕ ПРОГРАММИРОВАНИЮ
Аннотация
В статье исследуется влияние обучения программированию на развитие когнитивных способностей школьников Астаны. Авторы, опираясь на анализ научной литературы, тестирование когнитивных способностей и проведение педагогического эксперимента, демонстрируют существенный положительный эффект от обучения программированию на развитие ключевых мыслительных навыков. Рассмотрены психолого-педагогические работы, посвященные развитию когнитивных способностей, и научные исследования, раскрывающие роль программирования в формировании мыслительных навыков, таких как логика, алгоритмизация, пространственное мышление, креативность. Подробно описаны методики и материалы, использованные для проведения исследования, включая стандартизированные психологические тесты, разработку и внедрение программы обучения программированию, а также наблюдение за динамикой развития когнитивных способностей учащихся. Авторы рассматривают различные подходы к обучению программированию, в том числе интеграцию элементов программирования в другие предметы, проведение факультативных занятий и участие в олимпиадах по информатике. Результаты исследования доказывают значительное улучшение показателей логического мышления, пространственного воображения и аналитических способностей у учащихся, которые прошли обучение программированию. Авторы пришли к выводу, что обучение программированию является эффективным инструментом для развития когнитивных способностей школьников в Казахстане. Внедрение таких образовательных практик способствует модернизации школьного образования и подготовке учащихся к жизни в цифровом обществе.
Автор
М.Б. Өтеміс
М.А. Ермаганбетова
DOI
10.48081/BGQF1830
Ключевые слова
программирование
школьное образование
Казахстан
информатика
интерактивные методы обучения
когнетивное мышление
Год
2026
Номер
Выпуск 1
Посмотреть статью Посмотреть журнал
БІЛІМ БЕРУ РОБОТОТЕХНИКАСЫ АРҚЫЛЫ ОҚУШЫЛАРДЫҢ ЖОБАЛЫҚ ЖҰМЫСТАРЫН ЖЕТІЛДІРУ ЖОЛДАРЫ
Аннотация
Мақалада білім беру робототехникасын қолдану арқылы оқушылардың жобалық жұмыстарын жетілдіру жолдары зерттеледі. Робототехника оқушылардың техникалық дағдыларын дамытуға, шығармашылық ойлау қабілетін арттыруға және ғылыми-зерттеу қызметіне қызығушылығын оятуға мүмкіндік береді. Мақалада робототехниканы оқу процесіне интеграциялау әдістері, жобалық жұмыстардың тиімділігін арттырудың педагогикалық тәсілдері және оқушылардың практикалық білімдерін нығайту жолдары қарастырылады. Зерттеу аясында 6-8 сынып оқушыларының жобалық дағдыларын дамытуға бағытталған «Робототехника негіздері» курсы әзірленді. Курс педагогикалық эксперименттің бөлігі ретінде мектептің сабақтан тыс жүйесіне біріктірілді. Нәтижелерді бағалау үшін оқушылардың жобалық дағдыларының дамуын өлшеуге мүмкіндік беретін арнайы бағалау кестесі құрылды. Тәжірибе көрсеткендей, осы курстан өткен оқушылар жобалық жұмыс саласындағы білімдері мен дағдыларын арттырды. Жобалық іс-шаралар оқытудың тәжірибеге бағытталған түрі бола отырып, олар үшін қызықты және мазмұнды болды. Зерттеу нәтижелері білім беру процесінде робототехниканы қолдану оқушылардың оқу мотивациясын жоғарылатып, олардың инновациялық идеяларды жүзеге асыру қабілетін күшейтетінін көрсетеді. Мектеп бағдарламасында робототехниканы қолдануды кеңейту және оқушылардың жобалау дағдыларын дамыту және оқыту әдістерін одан әрі жетілдіру үшін осы бағыттағы зерттеулерді жалғастыру ұсынылады.
Автор
Токжигитова Нургуль Каирбаевна
Алибекова Дания Темирбулатовна
Алдибаева Лаззат Тургынбаевна
DOI
https://doi.org/10.48081/BGQF1860
Ключевые слова
білім беру робототехникасы
жобалық жұмыстар
жетілдіру
дағдылар
оқушылар
Год
2026
Номер
Выпуск 1
Посмотреть статью Посмотреть журнал
A STUDY OF HIGH SCHOOL STUDENTS' CONCEPTS OF ATOMIC STRUCTURE: IDENTIFICATION OF MENTAL MODELS
Аннотация
This article investigates the conceptions and mental models of high school students in mastering the topic of atomic structure. The aim of the study is to identify students' mental models of atomic structure, assess and compare their residual knowledge. The study was conducted with the participation of students in the 10th grade of a state high school in Kyzylorda (n=49). During the study, students were asked to draw their mental models of the structure of the atom and to provide written responses to questionnaire items related to the topic. The models drawn by the students and the results of the survey were analyzed qualitatively and quantitatively. The data obtained showed that the students' knowledge of the atom is limited to the basic components such as electrons, protons and neutrons. The majority of students still confuse the Rutherford and Bohr models with the model of the Solar System, and the quantum mechanical model is not well mastered. In addition, it was found that their visual and theoretical understanding of atomic models is incomplete. In conclusion, the need to use visualization, historical context, and modeling methods to explain the topic of atomic structure in the teaching process in secondary schools was identified. This study has important practical and methodological significance in increasing the level of scientific knowledge of secondary school students and creating conditions for effective mastery of complex topics.
Автор
Bakytbek Islambekuly
Abyzbekova Gulmyra
Ahatayev Nurlybek
Zhysipova Layla
Madeniyet Yelubay
DOI
10.48081/BGQF1837
Ключевые слова
teaching chemistry at school
atomic structure
atomic models
mental models
scientific knowledge
scientific literacy
Год
2026
Номер
Выпуск 1
Посмотреть статью Посмотреть журнал
Die Bloomsche Taxonomie als Mittel zur Entwicklung der Sprechaktivität von Studenten
Аннотация
Dieser Artikel beleuchtet die Problematik des Fremdsprachenunterrichts auf der Grundlage der Bloomschen Taxonomie, die eine Hierarchie der Zielerreichung in Form von Aktionsverben darstellt. Die Autoren haben eine Überprüfung der wissenschaftlichen und pädagogischen Literatur zum Thema der Forschung durchgeführt, die Analysen von Werken in- und ausländischer Wissenschaftler umfasst. Der Artikel zeigt die Möglichkeiten von der Bloomschen Taxonomie auf, indem Lernziele in Form von Verben gesetzt werden, auf denen Aufgaben und Übungen basieren, um eine allmähliche Steigerung des Niveaus der Denktätigkeit zu fördern. Nachdem die Autoren die Klassifizierung der didaktischen Ziele nach der Bloomschen Taxonomie untersucht haben, beschreiben sie ausführlich die von ihnen entwickelte Taxonomie in Bezug auf die Sprachdisziplinen. Eine wichtige Voraussetzung für die Entwicklung von Sprachaktivitäten ist die Nutzung der Möglichkeiten des fremdsprachlichen virtuellen Bildungsraums, in dem verschiedene Arten von Medienressourcen verfügbar sind. Audio- und Videomaterial, das frei zugänglich ist, sowie Lehrbücher tragen zur Entwicklung aller Arten von Sprachaktivität bei, weshalb die Autoren dieser Arbeit empfehlen, auf Internetressourcen zurückzugreifen. Die Besonderheit der vorgestellten Arbeit ist die praktische Anwendung von der Bloomschen Taxonomie im Unterricht von Studenten des Fachs „Fremdsprache: zwei Fremdsprachen“, beginnend mit den niedrigen Niveaus von „wissen“ und „verstehen“ und endend mit dem Niveau der Schaffung neuer Sprachprodukte in Form von didaktischem Material für den Fremdsprachenunterricht.
Автор
Кабенова Диана Мейрамовна
Абдол Элеонора Досжановна
Кисметова Галия Нагибудаевна
DOI
https://doi.org/10.48081/BGQF1838
Ключевые слова
Bloomsche Taxonomie
Bildungszielhierarchie
Zielklassifizierung
Denkprozess
Sprechaktivität
Handlungsverben
Год
2026
Номер
Выпуск 1
Посмотреть статью Посмотреть журнал